Blog Kees Geldof & Mark Dijk: Openbaar debat onmogelijk gemaakt

Donderdagavond 2 februari 2012 was politiek een bijzondere avond, maar wij hebben het vermoeden dat de meeste mensen in de stad er weinig tot niets van hebben begrepen. Dat is kwalijk en dat moeten alle raadsleden zich aanrekenen. Het door de VVD aangevraagde spoeddebat over het handelen van de gemeente rond de familie Nicolich, hoefde wat de VVD betreft helemaal niet zo ingewikkeld en geheim te zijn. Als alle informatie openbaar beschikbaar is op het internet, dan mogen raadsleden hier toch ook vrij over spreken in de raadzaal? Dat lijkt logisch, maar een meerderheid van de raad vond dat echter niet en wilde een deel geheim houden, op basis van het privacyargument. Daarmee bleef de kern van waar het debat over zou moeten gaan, geheim. De fractie wilde niet verantwoordelijk zijn voor een debat waar raadsleden gecensureerd worden en geen publiek bekende feiten mogen gebruiken. Bovendien betekent de geheimhouding ook dat het college alleen in een geheime vergadering op de essentie in zou kunnen gaan. Over Open en Transparant gesproken....

Ondanks dat burgemeester Wolfsen en de wethouder wonen Isabella blijven herhalen dat het een complex dossier is, is de hele discussie helemaal niet zo ingewikkeld. Twee families hebben in april 2010, na verschillende keren wegens overlast uit hun huis gezet te zijn, van dit gemeentebestuur een allerlaatste kans gekregen. Er is door de gemeente gratis woonruimte ter beschikking gesteld in De Meern tot uiterlijk 1 januari 2012. In de overeenkomst met die families stond duidelijk dat er geen enkele overtreding mocht plaats vinden, anders zou het contract beëindigd worden. Uit verschillende gemeentestukken, die ook op het internet zijn geplaatst door de media, blijkt dat tussen april 2010 en september 2011 een reeks incidenten zouden hebben plaats gevonden, waar de politie bij betrokken moet zijn geweest. De VVD heeft in februari 2011 het college schriftelijk gevraagd of er incidenten hebben plaats gevonden met deze families. Het college antwoordde toen dat dat niet het geval was en nu blijkt uit alle publieke stukken dat het college hier hoogstwaarschijnlijk niet de waarheid heeft verteld, een doodzonde in de politiek.

Dit was de reden dat we een debat wilden voeren. Door het opleggen van de gedeeltelijke geheimhouding, nota bene mede op initiatief van het CDA en gesteund door de coalitiepartijen, kon in het openbaar uitsluitend over bijzaken gesproken worden, maar niet over de strafbare feiten. Oftewel, als we in het openbare debat zouden zeggen dat we onvolledig waren ingelicht door het college, zou het college moeten antwoorden dat ze niet op de details mogen ingaan en zouden wij dus niets hard kunnen maken. Dit werd nog eens duidelijk gemaakt toen we in de voorbereidende procedurele geheime sessie (waar later gelukkig de geheimhouding wel van is opgeheven) deze vraag letterlijk aan wethouder Isabella voorlegden. De wethouder zei dat hij hier geen antwoord op zou gaan geven. Toen was het voor ons duidelijk dat we geen zuiver openbaar debat over het onderwerp konden voeren en hebben we besloten ons eerdere verzoek voor een spoeddebat in te trekken. De VVD voert geen publiek debat met meel in de mond.

In de media blijken de meeste juristen ons gelijk te geven. Als betrokken personen zelf de privacygevoelige informatie openbaren door stukken ter beschikking te stellen aan de media, dan is het privacyargument ondergeschikt, als het gaat om de open en democratisch gelegitimeerde controle door de raad van het gemeentebestuur. Wij bemerkten wel tijdens het procedurele debat dat GroenLinks en D66 wilden opschuiven en ons tegemoet wilde komen, maar het blok van PvdA burgemeester Wolfsen, PvdA wethouder Isabella en PvdA fractievoorzitter Ruben Post, gesteund door de CDA fractie, maakte het onmogelijk om een open en transparant debat te voeren. Na deze constatering heeft de VVD nog een motie ingediend om een raadsenquête te houden, omdat dat dan de enige mogelijkheid zou zijn om de onderste steen boven water te krijgen.

Na het verwerpen van onze motie en nadat wij het debatverzoek hadden ingetrokken, vroegen de coalitiepartijen snel een nieuw debat aan, omdat zij kennelijk van mening zijn dat over bijzaken genoeg in het openbaar gesproken kan worden. Vanuit PvdA perspectief kunnen wij dit goed begrijpen, omdat zo in een openbaar debat de volledige waarheid niet boven tafel komt en dus de burgemeester en de wethouder nooit volledig ter verantwoording geroepen kunnen worden. Wij blijven hopen dat GroenLinks en D66, die zeggen wel open en transparant te willen zijn, hun verantwoordelijkheid nemen en deze misstap herstellen om zo de stad en zijn inwoners het vertrouwen te geven dat er wel open gedebatteerd kan worden in de Gemeenteraad van Utrecht.